Bộ Tài chính đang lấy ý kiến cho dự thảo Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về thuế bảo vệ môi trường với xăng dầu, trong đó đề xuất giảm mạnh mức thuế này nhằm ổn định thị trường, kiềm chế lạm phát và hỗ trợ nền kinh tế.
Bối cảnh thị trường năng lượng toàn cầu biến động mạnh
Thị trường năng lượng thế giới đang biến động mạnh do các yếu tố địa chính trị. Căng thẳng tại Trung Đông làm gián đoạn nguồn cung dầu thô và đẩy giá dầu thế giới tăng cao. Điều này tạo áp lực lớn lên thị trường tài chính và chi phí sản xuất của doanh nghiệp.
Tại Việt Nam, giá xăng dầu trong các kỳ điều hành đầu tháng 3/2026 đã tăng đáng kể. Có thời điểm xăng RON95-III tăng hơn 5.000 đồng/lít. Trong khi đó dầu diesel tăng trên 6.000 đồng/lít. Xu hướng này phản ánh tác động trực tiếp từ thị trường năng lượng toàn cầu.
Đề xuất giảm thuế môi trường để hạ nhiệt giá nhiên liệu
Trước tình hình trên, Bộ Tài chính đang lấy ý kiến cho dự thảo Nghị quyết về thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu. Mục tiêu là bình ổn thị trường và giảm áp lực chi phí cho nền kinh tế.
Theo đề xuất, thuế môi trường đối với xăng (trừ etanol) và nhiên liệu bay sẽ giảm xuống 1.000 đồng/lít. Thuế với dầu diesel sẽ giảm còn 500 đồng/lít. Nếu được thông qua, giá xăng bán lẻ có thể giảm khoảng 1.080 đồng/lít. Dầu diesel và nhiên liệu bay có thể giảm khoảng 540 đồng/lít, đã bao gồm tác động của thuế giá trị gia tăng.
Chính sách thuế được xem là công cụ điều tiết nhanh. Nó giúp cơ quan quản lý phản ứng kịp thời trước biến động của giá dầu thế giới.
Tác động đến lạm phát, doanh nghiệp và ngân sách
Việc giảm thuế được kỳ vọng sẽ giúp hạ nhiệt giá xăng dầu hôm nay. Chi phí đầu vào của doanh nghiệp vận tải và sản xuất cũng có thể giảm. Điều này góp phần hỗ trợ tiêu dùng và ổn định hoạt động kinh doanh.
Theo tính toán của cơ quan thống kê, CPI bình quân năm 2026 có thể tăng khoảng 1,35% so với năm 2025. Mức này thấp hơn kịch bản 1,4% nếu không điều chỉnh thuế. Điều đó cho thấy biện pháp tài khóa có thể hỗ trợ kiểm soát lạm phát.
Tuy nhiên, việc giảm thuế sẽ làm ngân sách nhà nước giảm thu khoảng 1.790 tỷ đồng mỗi tháng. Cơ quan quản lý cho rằng đây là khoản hỗ trợ cần thiết cho doanh nghiệp và người dân. Chính sách dự kiến áp dụng từ cuối tháng 3/2026 đến ngày 30/6/2026. Việc điều chỉnh có thể thay đổi tùy theo diễn biến của thị trường năng lượng quốc tế.
Thanh Bình
Môi Trường Đầu Tư
