Nền kinh tế sáng tạo đang mở ra nhiều cách kiếm tiền mới trên Internet. Nhiều người sở hữu fanpage, kênh YouTube, tài khoản quảng cáo hoặc website có lượng truy cập ổn định. Họ bắt đầu cho thuê những tài sản số này để tăng thêm thu nhập.
Mô hình này phát triển nhanh tại nhiều quốc gia. Tuy nhiên, cơ hội luôn đi kèm rủi ro. Một hình thức lừa đảo mới đang khiến nhiều người mất hoàn toàn quyền kiểm soát tài khoản. Không ít tài sản số được xây dựng suốt nhiều năm đã biến mất chỉ sau vài ngày hợp tác.
Vì sao thị trường cho thuê tài sản số phát triển nhanh?
Tài sản số ngày càng có giá trị kinh tế. Một fanpage có lượng người theo dõi lớn mang lại nhiều lợi thế. Tương tự, một tài khoản quảng cáo hoạt động ổn định cũng giúp doanh nghiệp tiết kiệm đáng kể chi phí tiếp cận khách hàng. Vì vậy, nhiều đơn vị lựa chọn thuê thay vì xây dựng từ đầu.
Theo báo cáo của Statista, nền kinh tế nhà sáng tạo nội dung toàn cầu được dự báo sẽ vượt 480 tỷ USD vào năm 2027. Sự tăng trưởng này kéo theo nhu cầu khai thác các tài sản số có sẵn trên nhiều nền tảng.
Tại Việt Nam, hàng triệu người đang sử dụng Facebook, YouTube, TikTok và các nền tảng trực tuyến để kinh doanh. Nhiều chủ tài khoản nhận được lời đề nghị cho thuê. Mức thu nhập có thể dao động từ vài triệu đến vài chục triệu đồng mỗi tháng. Sức hấp dẫn về tài chính khiến không ít người đồng ý hợp tác mà chưa đánh giá đầy đủ những rủi ro phía sau.
Kịch bản lừa đảo thường diễn ra như thế nào?
Ban đầu, đối tượng thường tiếp cận rất chuyên nghiệp. Chúng tự giới thiệu là doanh nghiệp hoặc đơn vị quảng cáo. Một số còn nói đang triển khai chiến dịch truyền thông và cần sử dụng tài khoản có sẵn. Mọi thứ đều được trình bày như một hoạt động kinh doanh bình thường.
Sau khi đạt được thỏa thuận, chủ sở hữu thường được yêu cầu cấp quyền quản trị. Một số trường hợp còn phải chia sẻ thông tin đăng nhập. Đây là thời điểm rủi ro bắt đầu xuất hiện. Nhiều nạn nhân cho rằng mình vẫn giữ quyền kiểm soát nên không nhận thấy dấu hiệu bất thường.
Theo Cybersecurity Ventures, thiệt hại do tội phạm mạng toàn cầu đã vượt 9.500 tỷ USD trong năm 2024. Một phần trong số đó đến từ các vụ chiếm đoạt tài khoản và tài sản số. Sau khi được cấp quyền, nhiều đối tượng lập tức thay đổi email khôi phục. Chúng cũng thiết lập phương thức xác thực mới và xóa quyền của chủ sở hữu.
Khi sự việc xảy ra, việc lấy lại tài khoản thường rất khó khăn. Một số nạn nhân mất fanpage có hơn 100.000 người theo dõi. Nhiều người khác bị chiếm luôn tài khoản quảng cáo đã hoạt động nhiều năm. Tất cả chỉ bắt đầu từ một lần cho thuê ngắn hạn.
Những tài sản số nào thường bị nhắm tới?
Fanpage và tài khoản quảng cáo là hai mục tiêu phổ biến nhất. Chúng có thể được sử dụng cho nhiều hoạt động khác nhau. Giá trị thương mại của những tài sản này thường rất cao.
Ngoài ra, các kênh YouTube, tài khoản TikTok và website có lượng truy cập ổn định cũng trở thành mục tiêu. Theo YouTube, nền tảng hiện có hơn 2,7 tỷ người dùng hoạt động mỗi tháng. Điều đó khiến các tài khoản đã xây dựng được uy tín trở thành mục tiêu hấp dẫn của nhiều đối tượng.
Một số vụ việc còn liên quan đến tài khoản thanh toán, tài khoản thương mại điện tử hoặc hệ thống email doanh nghiệp. Khi quyền kiểm soát bị chuyển giao, hậu quả không chỉ là mất tài sản. Danh tiếng và hoạt động kinh doanh cũng có thể bị ảnh hưởng nghiêm trọng.
Làm thế nào để giảm thiểu rủi ro?
Nguyên tắc đầu tiên là không chia sẻ quyền quản trị cao nhất cho bên thứ ba. Chỉ nên cấp quyền khi đã có cơ chế bảo vệ rõ ràng. Hiện nay, nhiều nền tảng cho phép phân quyền theo từng chức năng. Đây là lựa chọn an toàn hơn so với việc cấp toàn quyền kiểm soát.
Người dùng cũng nên xác minh kỹ danh tính đối tác trước khi hợp tác. Một doanh nghiệp uy tín thường có thông tin pháp lý rõ ràng. Website và lịch sử hoạt động cũng cần được kiểm chứng. Dành thêm vài ngày tìm hiểu có thể giúp tránh những tổn thất kéo dài nhiều năm.
Các chuyên gia bảo mật khuyến nghị kích hoạt xác thực hai lớp. Người dùng cũng nên lưu giữ đầy đủ bằng chứng sở hữu tài khoản. Những thông tin này sẽ rất quan trọng nếu xảy ra tranh chấp hoặc cần khôi phục quyền kiểm soát.
Tài sản số đang trở thành một phần quan trọng của nền kinh tế hiện đại. Chúng có thể tạo ra doanh thu và mở rộng cơ hội kinh doanh. Tuy nhiên, giá trị càng lớn thì nguy cơ bị nhắm tới càng cao. Trước bất kỳ lời đề nghị cho thuê nào, đừng chỉ nhìn vào khoản tiền nhận được. Hãy cân nhắc khả năng bảo vệ tài sản số của mình. Đó là thành quả được xây dựng trong nhiều năm. Một quyết định thiếu thận trọng hôm nay có thể khiến toàn bộ thành quả trực tuyến biến mất vào ngày mai.
Thanh Hậu
Môi Trường Đầu Tư
